Sendikacı Kemal Doğan | İşsiz kalma kaygısı daha da büyüyor

Tam 31 yıldır aynı firmada çalışan, 18 yıldan beridir de işçi temsilciliği yapan Kemal Doğan, salgın sürecini işçiler ve sendikal çalışmalar cephesinden Öneri’ye anlattı.

St. Pölten / Herzogenburg – 18 yıldan beridir, Aşağı Avusturya eyaletinin Herzogenburg belediyesinde işçi temsilciliği yapan Kemal Doğan’la, Koronavirüsü salgını sürecinde işçilerin durumunu,sendikaların neler yapıp neler yapamadığını konuştuk. Doğan, Türkiye-Erzincan kökenli bir Avusturya vatandaşı.1985’ten beridir Avusturya’da yaşıyor. 31 yıldır, araba parçası üreten GF Casting Solutions adlı bir firmada çalışıyor. İşçi temsilciliğine ise 2001’de, sosyaldemokrat sendikal fraksiyon FSG listesinden başladı. Hem ilgili firmada çalışıyor, hem de sendikada görev yapıyor.

Firmanızdaki işçiler, Koronavirüs salgın sürecinde nasıl ve ne kadar etkilendiler?

Kemal Doğan: Bizim firmada çalışan işçilerin %100’ü etkilendi. “Kiralık işçiler”in hepsi eve gönderildi. Yani, işlerine son verildi. Kendi düzenli (kadrolu) işçilerinin hepsini ise kısa süre çalışma sistemine (Kurzarbeit) geçirdiler. Firmada, sadece birkaç makine ve 30’a yakın işçi  sürekli çalışmak durumunda halen.

Çalışmaya devam edildiği dönemlerinde, işi bırakmayanlar için ne gibi önlemler alındı?

Bu süreçte zaten çok az insan çalışmakta. İşçi temsilciliği kendi olanaklarıyla ilk etapta özellikle firmanın giriş-çıkış ve her tarafına dezenfektan ilaçlar yerleştirdi. Yine işçi temsilcisi tavsiyesi üzerine, ana girişe bir de ateş ölçüme kamerası yerleştirildi. Ateşi yüksek çıkan işçiler içeri alnımdan ya eve ya da doktora, hastanelere gönderiliyor. Firma içindeyken fiziksel mesafeler konusunda işçiler düzenli olarak uyarılıyor ve kontrol ediliyor. 

Sendika bu dönemde, ayrıca ne gibi çalışmalar yürüttü?

Koronavirüs salgınında uyulması gerekenler önlemler konusunda firmayla sık sık toplantılar, görüşmeler yaptık. Firma yönetimine çeşitli önerilerde bulunduk. Örneğin, ısı ölçen kameranın yerleştirilmesi, kısa çalışma süresi uygulanması, işçi temsilcisi yani sendikanın önerisiyle oldu. Dezenfektan malzemeyi, ilk etapta işçi temsilciliği kendisi karşıladı ve işçilere sundu. Firma tarafından karşılanması daha sonra mümkün oldu.

Kısa süreli çalışma sistemini biraz açar mısınız?

Bu çalışma modelinde, firmalar işçiyi çalıştırdığı kısa sürenin parasını ödüyor. İşçinin maaşının geri kalan kısmını ise İş Piyasası Kurumu (Arbeitsamt – AMS) üstlendi. Nisan ayı itibarıyla,   Avusturya’da belirlenen kısa süreli çalışan işçi sayısı 1.1 milyon kadar. Bunların, 68.000’den fazlasının başvurusu onaylandı. Avusturyalı şirketler, Korona kriziyle gündeme gelen kısa süreli çalışma sitemini büyük ölçüde kullanmaya devam ediyor. Çalışma saatleri azalmış işçiler, kazanç miktarına bağlı olarak önceki net ücretlerin yüzde 80 ila 90’ını almaktadır.

İşsizlikle ilgili son veriler nedir?

Avusturya’da, Nisan ayı sonu itibarıyla işsizlik sayısı  571.477 kişiye ulaşmış durumda. Salgın, işsizliğin 1946’dan beri tarihi bir zirveye ulaşmasına neden oldu. Bir önceki yılın aynı ayına göre, yüzde 53,5 daha fazla işsiz insan var şimdi. İşçiler arasındaki “işsiz kalma” kaygıları da buna bağlı olarak her geçen gün artıyor.

Salgından dolayı çalıştığınız firmada ne kadar işçinin işine son verildi?

Bu konuda biraz şanslıyız. Salgından dolayı, bugüne kadar (15 Mayıs) hiçbir işçinin işine son verilmedi. Sadece iki kişi kendi isteğiyle ayrıldı. İşine son verilenler, sadece “kiralık işçiler” oldu. Onlar, salgınla birlikte evlerine gönderildi. Sabit işçilerden hiç kimsenin işine son verilmedi.

Salgın sürecinde işçilerin moral durumu nasıl?

Tabii ki endişeliler. İşlerini kaybetme korkuları var. Devletin şu anda yapılan harcamaları, mevcut vergileri yükselterek ya da yeni vergiler koyarak karşılamak isteyeceğinden kaygılılar. Bu onlarda geçim sıkıntısı çekebilecekleri endişesi yaratıyor. Bu ve benzeri kaygılar her geçen gün daha da çoğalıyor. Haklılar, çünkü ileriki süreçte ne gibi sorunlarla karşılaşacağımızı gerçekten de bilmiyoruz.

Çıraklar için de kısa süreli çalışma mümkün mü?

Evet, yeni kısa süreli çalışma şekli, çıraklar açısından da mümkün kılındı. Bu kanun, Kovid-19 Tedbirleri’nin bir parçası olarak, Ulusal Meclis’te karara bağlandı. Kısa çalışma modelinde işçilere verilen maaş yüzde 80 ila yüzde 90 arasında olurken, çırakların maaşı yüzde 100 ödenecek ve çıraklık süreleri uzatılmayacak.

Çalışanların merkezi kurumu olarak Avusturya Sendikalar Birliği (ÖGB) bu dönemde ne gibi maddi ve manevi destek verdi işçilere?

İşbaşındaki hükümet, salgın önlemleriyle ilgili aldığı kararlarda sendikalarla ortak hareket etmiştir. Sendikaların önerilerini dikkate almıştır. Yani sendikalar, salgın sürecinin yürütmesinin bir parçası olarak çalıştılar, çalışıyorlar. Yine sendikalar, özellikle dar gelirli insanları tespit ederek belli maddi yardımlarda bulunuyorlar. Bu aynı zamanda bizim firmada da geçerli. Örneğin, kira ödeme sıkıntısı çekenlere, çocuklu ailelere, sınırlı da olsa işçi temsilciliği fonundan ödemeler yaptık. Öte yandan, merkezi sendikal kurum yani ÖGB, elektrik ve gaz giderleri için her aileye 200 avro, toplamda 5 milyon avro dağıtacağını, basın açıklamasıyla kamuoyuna duyurdu.

info@öneri.at

Vielleicht gefällt dir auch